Տեղափոխություն Հայաստան 2026․ քայլ առ քայլ ուղեցույց

Թարմացված է՝ 13.10.2026

Տեղափոխություն Հայաստան՝ լինի դա հայրենադարձություն, աշխատանքի կամ բիզնեսի պատճառով ռելոկացիա, թե ընտանիքի վերամիավորում, պահանջում է մի քանի հաջորդական քայլ։ Այս ուղեցույցում Team2B-ի իրավաբաններն ու հաշվապահները, որոնք 15+ տարի աշխատում են Երևանում և սպասարկել են 2000+ բիզնես, ամփոփել են այն ամենը, ինչ պետք է իմանալ 2026 թվականին՝ մուտքից ու ՀԾՀ-ից մինչև հարկեր և ապրուստի արժեք։

Ո՞վ և որքա՞ն կարող է մնալ Հայաստանում առանց կացության

Մուտքի կանոնները կախված են քաղաքացիությունից։ Սփյուռքահայերի մեծ մասը գալիս է օտարերկրյա անձնագրով, ուստի նրանց վրա տարածվում են նույն կանոնները, ինչ տվյալ երկրի քաղաքացիների վրա, մինչև կացության կամ քաղաքացիության ձևակերպումը։

Ռուսաստանի քաղաքացիների համար գործնականում ժամկետը հաճախ հաշվարկվում է յուրաքանչյուր մուտքից, սակայն «սահմանը հատել և վերադառնալ» սխեման իրավական «գորշ գոտի» է, և մենք այն չենք խորհուրդ տալիս։ Երկարաժամկետ մնալու օրինական տարբերակ է հասցեով գրանցումը 1997 թ. ՀՀ–ՌԴ պայմանագրի հիման վրա (կնիքը դրվում է միայն արտասահմանյան անձնագրում) կամ կացության կարգավիճակը։ Ժամկետը խախտելու դեպքում տուգանքը մոտ 50 000 ֏ է (մինչև 100 000 ֏), հնարավոր է նաև մուտքի արգելք։

Ինչպե՞ս տեղափոխվել Հայաստան․ քայլ առ քայլ

1. Փաստաթղթերի նախապատրաստում մինչև մեկնելը. ծննդյան և ամուսնության վկայականներ, դիպլոմներ, անհրաժեշտության դեպքում՝ հայկական ծագումը հավաստող փաստաթղթեր։ Օտարերկրյա փաստաթղթերը պետք է ապոստիլավորված լինեն։
2. Ժամանում և բնակարան. սկզբում՝ կարճաժամկետ վարձակալություն, ապա՝ երկարաժամկետ պայմանագիր (Team2B-ն կազմում է վարձակալության պայմանագիր՝ 80 000 ֏)։
3. ՀԾՀ (սոցիալական քարտ). անվճար, ՄՔԾ ստորաբաժանումում՝ նույն կամ հաջորդ օրը։ Ռուսաստանի ներքին անձնագրով մուտք գործածների համար կարող է տևել մոտ 10 աշխատանքային օր։
4. Բանկային հաշիվ. բանկերը պահանջում են ՀԾՀ, հասցե, միջոցների ծագման և հաշվի նպատակի մասին տեղեկություն։
5. Կացության կարգավիճակի ընտրություն. ծագում, ընտանիք, աշխատանք, բիզնես կամ ուսում։ Մանրամասները՝ կացության կարգավիճակի էջում։
6. Եկամտի աղբյուրի կարգավորում. աշխատանքային պայմանագիր կամ ԱՁ/ՍՊԸ գրանցում։
7. Հարկեր. հասկացեք՝ երբ եք դառնում Հայաստանի հարկային ռեզիդենտ, և ընտրեք ռեժիմ։ Տե՛ս հարկային համակարգը։
8. Ընտանիք, դպրոց, մեքենա. ընտանիքի անդամների կարգավիճակ, վարորդական իրավունքի փոխանակում, մեքենայի գրանցում։
9. Քաղաքացիություն (ցանկության դեպքում). ազգությամբ հայերը կարող են դիմել առանց կացության ցենզի. տե՛ս քաղաքացիություն։

Ի՞նչ փաստաթղթեր վերցնել տեղափոխվելիս

• վավեր արտասահմանյան անձնագիր (Ռուսաստանի քաղաքացիների համար՝ ցանկալի է արտասահմանյան, ոչ միայն ներքին),
• ծննդյան, ամուսնության վկայականներ, երեխաների ծննդյան վկայականներ՝ ապոստիլով,
• կրթության մասին փաստաթղթեր,
• հայկական ծագումը հավաստող փաստաթղթեր (ծնողի, պապի կամ տատի ծննդյան վկայական կամ այլ փաստաթուղթ, որտեղ նշված է ազգությունը),
• վարորդական իրավունք,
• բժշկական փաստաթղթեր և պատվաստումների քարտեր երեխաների համար։

Հայաստանում բոլոր օտարալեզու փաստաթղթերը թարգմանվում են հայերեն և վավերացվում նոտարի մոտ։ Team2B-ում ընդհանուր փաստաթղթերի թարգմանությունը՝ 12 000 ֏-ից, նոտարական վավերացմամբ և ապոստիլով՝ համապատասխան սակագներով։

Ի՞նչ է փոխվում 2026 թ. նոյեմբերի 1-ից

«Օտարերկրացիների մասին» օրենքի փոփոխությունները (ՀՕ-11-Ն, 20.01.2026, լրամշակված 2026 թ. մայիսին) ուժի մեջ են մտնում նոյեմբերի 1-ից (սկզբում նախատեսված էր օգոստոսի 1-ը)։ Մինչ այդ ներկայացված դիմումները քննվում են հին կանոններով, սակայն սեպտեմբերի վերջին, հաղորդումների համաձայն, մինչև նոյեմբերի 1-ը գրանցման ազատ օրեր գրեթե չէին մնացել։

Գլխավոր փոփոխություններն են՝

• ժամանակավոր կացության տուրքը՝ 155 950 ֏, մշտականինը՝ 255 950 ֏,
• ժամանակավոր կացությունը՝ մինչև 1 տարի, առանց երկարաձգման, միաժամանակ միայն մեկ իրավական կարգավիճակ,
• բոլոր դիմումները՝ միասնական էլեկտրոնային հարթակով (նախարարությունը նշում է permit.am-ը, գործարկման ամսաթիվը դեռ հաստատված չէ),
• տարեկան քվոտաներ (թվերը դեռ հրապարակված չեն). ընտանեկան և հայկական ծագման դեպքերը, հաղորդումների համաձայն, ազատված են,
• 183 և ավելի օր բացակայության մասին պետք է հայտնել 10 օրվա ընթացքում,
• հատուկ կացության կարգավիճակը վերացվում է։

Որքա՞ն արժե ապրելը Երևանում 2026-ին

Numbeo-ի տվյալներով (հոկտեմբեր 2026, ≈395 ֏/$)՝

Ինչպե՞ս բացել բանկային հաշիվ

Հաշիվ կարող են բացել նաև առանց կացության կարգավիճակի, սակայն բանկերը պահանջում են ՀԾՀ, հասցե, միջոցների ծագման և հաշվի նպատակի մասին տեղեկություն։ Հայաստանում գործում է մոտ 17–18 բանկ՝ Ամերիաբանկ, Արդշինբանկ, ԱԿԲԱ, Ինեկոբանկ, ԱյԴի Բանկ, Էվոկաբանկ, Կոնվերս Բանկ և այլն։ Ոչ ռեզիդենտների համար հաշվի բացման վճարը սովորաբար 10 000–25 000 ֏ է։ 2026 թ. հուլիսից MONEYVAL-ի ուժեղացված մոնիթորինգի պատճառով ստուգումները խստացել են, իսկ մերժումները բանկի հայեցողությամբ են։ Ավանդները երաշխավորվում են՝ դրամային մինչև 16 մլն ֏, արտարժութային՝ մինչև 7 մլն ֏։

Ի՞նչ պետք է իմանան գործատուները օտարերկրացի աշխատողներ ընդունելիս

Եթե դուք հայաստանյան գործատու եք և պատրաստվում եք աշխատանքի ընդունել օտարերկրացու, հաշվի առեք 2026 թ. նոյեմբերի 1-ի փոփոխությունները.

• աշխատաշուկայի թեստը վերացվում է, սակայն գործում է աշխատանքի թույլտվությունների տարեկան քվոտա,
• օտարերկրյա սեփականությամբ ընկերությունների հիմնադիրներին և ղեկավարներին նույնպես անհրաժեշտ կլինի թույլտվություն,
• ԵԱՏՄ քաղաքացիները (Ռուսաստան, Բելառուս, Ղազախստան և այլն) ազատված են աշխատանքի թույլտվությունից, բայց պետք է ունենան օրինական բնակության տեղեկանք (հարթակի գործարկումից հետո՝ 35 950 ֏, այժմ՝ անվճար),
• աշխատողի համար վճարվում են եկամտային հարկ (20%), կուտակային կենսաթոշակային վճար, դրոշմանիշային վճար և, որոշակի աշխատավարձից բարձր, առողջության համընդհանուր ապահովագրության վճար։

Team2B-ն օգնում է թույլտվությունների, աշխատողների կացության կարգավիճակի և աշխատավարձային հաշվապահության հարցերում։

Ի՞նչ անել ընտանիքի և մեքենայի հետ

Ընտանիքի անդամները կարող են կացության կարգավիճակ ստանալ ամուսնու կամ մերձավոր ազգականի հիմքով (եթե վերջինս ՀՀ քաղաքացի է կամ կացություն ունի)։ Օտարերկրյա վարորդական իրավունքը, որը համապատասխանում է 1968 թ. Վիեննայի կոնվենցիային, վավեր է Հայաստանում. կացություն ունեցողները կարող են փոխանակել այն առանց քննությունների՝ 2–4 ամսում, մոտ 12 000 ֏ վճարով։ Ներմուծված մեքենան պետք է գրանցել 15 օրվա ընթացքում։ Էլեկտրամոբիլների ԱԱՀ-ից ազատումը երկարաձգվել է մինչև 2026 թ. դեկտեմբերի 31-ը, 2026-ի համար սահմանված է 15 000 էլեկտրամոբիլի առանց մաքսատուրքի քվոտա։

Ի՞նչ սխալներից խուսափել տեղափոխվելիս

• Փաստաթղթերը չապոստիլավորել մինչև մեկնելը. արտասահմանից ապոստիլ ստանալը հետո կարող է տևել շաբաթներ կամ ամիսներ, իսկ առանց դրա փաստաթղթերը չեն ընդունվի։
• Հետաձգել կացության դիմումը. 2026 թ. նոյեմբերի 1-ից գործում են տարեկան քվոտաներ և նոր տուրքեր, իսկ ժամանակավոր կացությունը ամեն տարի պետք է ձևակերպել նորից։ Նախօրոք պլանավորեք ժամկետները։
• Հենվել «սահմանը հատել և վերադառնալ» սխեմայի վրա. դա օրինական լուծում չէ և կարող է հանգեցնել տուգանքի կամ մուտքի արգելքի։
• Բանկ գնալ առանց պատրաստվելու. պատրաստեք ՀԾՀ, հասցեն հաստատող փաստաթուղթ և միջոցների ծագման ապացույցներ։
• Մոռանալ հարկային ռեզիդենտության մասին. 183 օրից հետո դուք կարող եք դառնալ Հայաստանի հարկային ռեզիդենտ, իսկ Ռուսաստանի քաղաքացիները ունեն նաև ՌԴ-ի առջև պարտավորություններ։

Ինչո՞վ կօգնի Team2B-ն

Մենք տեղափոխությունը դարձնում ենք կանխատեսելի՝ անվճար առաջնային խորհրդատվությունից մինչև կարգավիճակ, ընկերություն և հաշվապահություն։ Համալիր փաթեթ՝ ըստ հարցման, ՀԾՀ՝ 25 000 ֏, ուղեկցում բանկ՝ 25 000 ֏, ներկայացուցչություն և առաքում՝ 15 000 ֏-ից։ Գրեք կամ զանգահարեք՝ կոնտակտներ։

Աղբյուրներ

• ՀՀ ՆԳՆ Միգրացիայի և քաղաքացիության ծառայություն
• ՀՀ ԱԳՆ — վիզայից ազատված երկրների ցանկ
• Պետական ծառայությունների դարպաս
• Աշխատանքի թույլտվություն — workpermit.am
• ՀՀ Կենտրոնական բանկ
• ARLIS — իրավական ակտերի համակարգ